W październiku na spotkaniu DKK w MBP w Tczewie sięgnęliśmy po powieść jednego z największych współczesnych pisarzy amerykańskich, Paula Austera. Jest to jego ostatnia książka, bo w chwili gdy ją pisał, otrzymał diagnozę o nowotworze, który doprowadził do śmierci pisarza w 2024 roku. Czy w „Baumgartnerze”, bo taki tytuł nosi ta powieść, widać piętno nadchodzącego końca życia? Każdy czytelnik sam musi sobie odpowiedzieć na to pytanie. Na pewno jest tutaj kilka wątków autobiograficznych, które odnajdujemy w losach rodziny głównego bohatera. Między innymi, tak jak rodzina Austera, tak i przodkowie Sy Baumartnera przybyli do Ameryki z terenów dawnej Galicji, okolic Lwowa.
Cóż więcej wiemy o tytułowym Baumgartnterze? Seymur Tecumseh Baumartner to profesor filozofii, w wieku przedemerytalnym, który od dziesięciu lat zmaga się z żałobą po stracie ukochanej żony Anny. Pracuje, ciągle ma pomysły na nowe publikacje np. esej o bólach fantomowych, gdzie porównuje amputację do uczucia po utracie bliskiej osoby. Spotyka się też z innymi kobietami, jednak ciągle nie jest gotów by pójść dalej.
Paul Auster stworzył powieść pozbawioną dialogów, oszczędną w słowach i pewnie dlatego każde słowo ma tutaj znaczenie. Jak zauważyły uczestniczki spotkania książkę można podzielić na dwie części. Początek opowieści to wartka akcja, kilka tragikomicznych zdarzeń i ironii. Potem przechodzimy do części bardziej refleksyjnej, gdzie bohater wspomina swoje dzieciństwo, opowiada o losach przodków, snuje pełną czułości opowieść o swojej matce. Najwięcej myśli i wspomnień poświęca jednak swojej żonie Annie. Przeglądając jej rzeczy, czyta jej wspomnienia i wiersze, przypomina sobie długie rozmowy i dyskusje. Baumgartner cenił w swojej żonie, pisarce i tłumaczce, jej inteligencję, pasję i zaangażowanie w to co robiła. Zastanawialiśmy się czemu służyć ma to zagłębianie się w myśli Sy Baumgartnera. Być może ma mu to pomóc zrozumieć, że jego żałoba to nie koniec , ale stan, w którym można żyć. Cokolwiek przyniesie życie, w tle będzie pamięć o utraconej ukochanej.
„Baumgartner” Paula Austera to powieść niezwykle ciekawa, godna polecenia.
